Elaphomyces granulatus

Ciri dan struktur

Średnica 10–40 mm, w stanie dojrzałym jajowaty, nerkowaty, kulisty lub o kształcie zbliżonym do kulistego. W stanie świeżym ma elastyczną konsystencję, po wyschnięciu jest twardy. Powierzchnia żółtawobrązowa do ochrowobrązowej, pokryta małymi, piramidalnymi lub zaokrąglonymi brodawkami. Perydium o grubości 0,5–1,8 mm, dwuwarstwowe; warstwa zewnętrzna jest brązowa, grubsza warstwa wewnętrzna biała. Wnętrze owocnika nie marmurkowate. Gleba początkowo różowawo brązowa, potem czarno-brązowa, składająca się głównie z pudrowatej masy zarodników. W niektórych owocnikach występują komory oddzielone białymi paskami sterylnych strzępek. Zapach miąższu jest nieprzyjemny, smak łagodny lub nieco gorzki. Worki 35–50 × 30–40 μm, o kształcie od kulistego do gruszkowatego, szkliste, o ściankach grubości 2 μm, zwykle 6–8-zarodnikowe. Askospory kuliste, o średnicy 19–31 μm, początkowo szkliste, w stanie dojrzałym brązowawe do czarnobrązowych, pokryte kolcami lub grzbietami o wysokości 3–4 μm. Jeleniak sarni występuje na tych samych terytoriach co jeleniak myszaty (Elaphomyces muricatus). Owocniki obu gatunków są podobne, ale jeleniak myszaty różni się od jeleniaka sarniego marmurkowatym perydium, mniejszymi zarodnikami i mniejszą liczbą zarodników w workach (2-6). Jeleniak szorstki (Elaphomyces asperulus) również jest podobny, ale odróżnia się barwą perydium; na przekroju poprzecznym ma odcienie purpurowe, podczas gdy u jeleniaka sarniego jest białe. Trufla czarnozarodnikowa (Tuber melanosporum) ma czarniawą powierzchnię pokrytą małymi, wielokątnymi poletkami z płytkimi bruzdami między nimi, ponadto jego wypełnione zarodnikami wnętrze jest ciemniejsze niż wnętrze trufli.

Sebagian uraian ditampilkan dalam bahasa sumber; terjemahannya belum tersedia atau belum lolos pemeriksaan.

Rujukan: [1]

Pengukuran mengikuti objek, spesimen atau kultur, dan metode yang disebutkan sumber. Baca uraian asli untuk konteks lengkap.

Habitat dan peran ekologis

Podano występowanie jeleniaka sarniego na Nowej Zelandii i na wszystkich kontynentach poza Afryką i Antarktydą. Najwięcej stanowisk podano w Europie, również w Polsce notowany jest na licznych stanowiskach. Jest najczęściej spotykanym gatunkiem jeleniaków i jest częsty. Grzyb podziemny ektomykoryzowy. Występuje w lasach liściastych i iglastych. Notowany pod sosnami (Pinus), świerkami (Picea), dębami (Quercus), bukami (Fagus), kasztanami (Castanea) i czystkami (Cistus). Występuje na głębokości 4–9 cm pod ziemią i z tego powodu jest trudny do znalezienia. Łatwo jednak można go znaleźć, gdy nad ziemią znajdują się podkładki maczużnika nasięźrzałowego (Tolypocladium ophioglossoides), który pasożytuje na nim. Owocniki jeleniaka sarniego zwykle występują gromadnie przez cały rok, najłatwiej jednak znaleźć je jesienią, gdyż wówczas maczużnik nasięźrzałowy tworzy nad ziemią podkładki. Nazywany bywa fałszywą truflą. Dla ludzi jest grzybem niejadalnym, chętnie jednak jedzą go sarny i dziki.

Sebagian uraian ditampilkan dalam bahasa sumber; terjemahannya belum tersedia atau belum lolos pemeriksaan.

Rujukan: [1]

Habitat atau konteks temuan

hutan

Substrat

Informasi belum tersedia pada sumber rilis ini.

Peran atau konteks

Belum dikategorikan pada rilis ini.

Reproduksi

Średnica 10–40 mm, w stanie dojrzałym jajowaty, nerkowaty, kulisty lub o kształcie zbliżonym do kulistego. W stanie świeżym ma elastyczną konsystencję, po wyschnięciu jest twardy. Powierzchnia żółtawobrązowa do ochrowobrązowej, pokryta małymi, piramidalnymi lub zaokrąglonymi brodawkami. Perydium o grubości 0,5–1,8 mm, dwuwarstwowe; warstwa zewnętrzna jest brązowa, grubsza warstwa wewnętrzna biała. Wnętrze owocnika nie marmurkowate. Gleba początkowo różowawo brązowa, potem czarno-brązowa, składająca się głównie z pudrowatej masy zarodników. W niektórych owocnikach występują komory oddzielone białymi paskami sterylnych strzępek. Zapach miąższu jest nieprzyjemny, smak łagodny lub nieco gorzki. Worki 35–50 × 30–40 μm, o kształcie od kulistego do gruszkowatego, szkliste, o ściankach grubości 2 μm, zwykle 6–8-zarodnikowe.

Sebagian uraian ditampilkan dalam bahasa sumber; terjemahannya belum tersedia atau belum lolos pemeriksaan.

Rujukan: [1]

Catatan identitas dan cakupan

• Nama diterima mengikuti Catalogue of Life Base2026-09-11; uraian mempertahankan konsep dan nama sumber aslinya.
• Original geographic, specimen and life-cycle scope retained; source import awaits individual editorial review.
• Impor dan terjemahan otomatis belum diperiksa editorial per profil. Struktur reproduktif yang disebutkan tidak membuktikan seluruh siklus hidup diketahui.
• Pengukuran pada uraian mengikuti spesimen, kultur, dan metode sumber; angka tidak diperluas ke semua populasi.

Melihat dengan konteks

Dokumentasi Elaphomyces granulatus menurut asosiasi foto pada record takson iNaturalist. Kredit: Björn Sothmann. Identitas mengikuti sumber; bukan penentuan spesimen independen.

Jenis

Fotografi

Kredit

(c) Björn Sothmann, some rights reserved (CC BY-SA), uploaded by Björn Sothmann

Lisensi

CC BY-SA 4.0

Sumber media

Buka entri sumber

Gambar menunjukkan objek menurut identifikasi sumber, bukan verifikasi independen spesimen oleh Fungi. Tidak ada skala baru yang ditambahkan.

Sumber profil

1. [1] Jeleniak sarni — Wikipedia (pl)Bagian sumber: Frozen revision 71936036
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-12
   Teks sumber: CC BY-SA3.0 · Autorzy i redaktorzy Wikipedii
2. [2] Catalogue of Life Base2026-09-11 — Elaphomyces granulatusBagian sumber: ColDP NameUsage.tsv ID 392Z9; accepted species; source 2073
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-12
3. [3] Dokumentasi visual — Elaphomyces granulatusBagian sumber: Individual media record; identification follows the source, not independent determination
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-12
   Media sumber: CC BY-SA 4.0 · (c) Björn Sothmann, some rights reserved (CC BY-SA), uploaded by Björn Sothmann