Gymnopilus picreus

Ciri dan struktur

Średnica 1,5–4,5 cm, u młodych owocników półkulisty, z wiekiem łukowaty, w końcu płaskołukowaty z niewielkim wgłębieniem na środku. Jest nieco higrofaniczny. W stanie wilgotnym matowy, pomarańczowo-brązowy, czerwonobrązowy do czerwonawo-rdzawego, szczególnie w centrum, czasem także żółto-rdzawy do rdzawobrązowego, w kierunku brzegu brązowo-żółty, ochrowo-żółty do ciemnożółtego. W stanie suchym jaśniejszy, brązowo-żółty. Powierzchnia pozornie naga, ale pod soczewką drobnoziarnista lub ziarnista, brodawkowato-włosista, delikatnie łuskowata lub włóknisto-brodawkowata. Brzeg często przekraczający blaszki i szczerbaty. Blaszki gęste, w liczbie 30–46, l = 3–7, przy trzonie wykrojone lub zbiegające z niewielkim ząbkiem, u młodych owocników jaskrawo żółte, potem żółto-rdzawe, ochrowo–rdzawe do żółto-brązowych. Ostrza żółte, równe lub lekko pofalowane. Wysokość 3,5–6 cm, grubość 3–6 mm, cylindryczny z nieco maczugowatą podstawą, pusty, sprężysty. Powierzchnia początkowo jasnoczerwonobrązowa, pod kapeluszem żółtawa, potem ciemnoczerwonobrązowa, miejscami białawowłóknista. Cienki, mięsisty, o barwie od jasno- do ciemnoczerwonobrązowej. Smak gorzki i stęchły, zapach ziemisty. Zarodniki (8,0–) 8,5–10,5 (–10,8) × (5,2–) 5,5–6,5 µm, w KOH rdzawo-żółte, w widoku z boku migdałkowate, w widoku z przodu jajowate do jajowato-migdałkowatych. Na powierzchni bardzo duże, grube i sterczące brodawki o wysokości 0,4–0,6 µm i szerokości do 0,8 µm. Poniżej szczytowego dzióbka mają niewielki, gładki obszar, bez wyraźnego oddzielenia linią od otaczających go brodawek. Wnętrze zarodników jest tylko słabo amyloidalne.

Sebagian uraian ditampilkan dalam bahasa sumber; terjemahannya belum tersedia atau belum lolos pemeriksaan.

Rujukan: [1]

Pengukuran mengikuti objek, spesimen atau kultur, dan metode yang disebutkan sumber. Baca uraian asli untuk konteks lengkap.

Habitat dan peran ekologis

Łysak ciemnotrzonowy w Europie i Ameryce jest szeroko rozprzestrzeniony. Występuje także na Nowej Zelandii. W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski podano wiele jego stanowisk. Jest jednak rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status E – gatunek zagrożony wymarciem, którego przeżycie jest mało prawdopodobne, jeśli nadal działać będą czynniki zagrożenia. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Austrii i Niemczech. Saprotrof. Rośnie na martwym drewnie drzew iglastych (głównie świerka, rzadziej sosny), rzadko na drewnie drzew liściastych (brzoza, buk). Występuje głównie na rozkładających się pniach w późniejszych stadiach rozkładu, często pokrytych mchami, ale także na zwalonych pniach bez kory, na pniakach i drewnie leżącym na ziemi. Występuje zwłaszcza w naturalnych lub prawie naturalnych lasach iglastych lub mieszanych, mieszanych lasach górskich z bukiem, świerkiem i jodłą, w których jest duża ilość zwalonych pni i rozkładającego się drewna. Jednak znajdywany był również w uprawianych drzewostanach nasadzonych. Preferuje obszary górskie (wysokość 700–1300 m) i lokalizacje o zimnym klimacie z inwersją temperatur (wąwozy, doliny strumieni itp.).

Sebagian uraian ditampilkan dalam bahasa sumber; terjemahannya belum tersedia atau belum lolos pemeriksaan.

Rujukan: [1]

Habitat atau konteks temuan

hutan

Substrat

kayu

Peran atau konteks

Pengurai

Reproduksi

Zarodniki (8,0–) 8,5–10,5 (–10,8) × (5,2–) 5,5–6,5 µm, w KOH rdzawo-żółte, w widoku z boku migdałkowate, w widoku z przodu jajowate do jajowato-migdałkowatych. Na powierzchni bardzo duże, grube i sterczące brodawki o wysokości 0,4–0,6 µm i szerokości do 0,8 µm. Poniżej szczytowego dzióbka mają niewielki, gładki obszar, bez wyraźnego oddzielenia linią od otaczających go brodawek. Wnętrze zarodników jest tylko słabo amyloidalne. Podstawki 4, rzadziej 2–zarodnikowe, 23–26 × 6–8 µm, cylindryczne ze zwężoną podstawą i zwężonym środkiem. Cheilocystydy 20–40 × 5,5–8 µm, baryłkowate lub wrzecionowate z mniej lub bardziej poszerzonym szczytem, szyjką o rozmiarach 2,5–3,5 µm i kulistą główką 4–5,5 µm.

Sebagian uraian ditampilkan dalam bahasa sumber; terjemahannya belum tersedia atau belum lolos pemeriksaan.

Rujukan: [1]

Catatan identitas dan cakupan

• Nama diterima mengikuti Catalogue of Life Base2026-09-11; uraian mempertahankan konsep dan nama sumber aslinya.
• Original geographic, specimen and life-cycle scope retained; source import awaits individual editorial review.
• Impor dan terjemahan otomatis belum diperiksa editorial per profil. Struktur reproduktif yang disebutkan tidak membuktikan seluruh siklus hidup diketahui.
• Pengukuran pada uraian mengikuti spesimen, kultur, dan metode sumber; angka tidak diperluas ke semua populasi.

Melihat dengan konteks

Dokumentasi Gymnopilus picreus menurut asosiasi foto pada record takson iNaturalist. Kredit: Alan Rockefeller. Identitas mengikuti sumber; bukan penentuan spesimen independen.

Jenis

Fotografi

Kredit

(c) Alan Rockefeller, some rights reserved (CC BY), uploaded by Alan Rockefeller

Lisensi

CC BY 4.0

Sumber media

Buka entri sumber

Gambar menunjukkan objek menurut identifikasi sumber, bukan verifikasi independen spesimen oleh Fungi. Tidak ada skala baru yang ditambahkan.

Dokumentasi tambahan

Sumber profil

1. [1] Łysak ciemnotrzonowy — Wikipedia (pl)Bagian sumber: Frozen revision 72433842
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-12
   Teks sumber: CC BY-SA3.0 · Autorzy i redaktorzy Wikipedii
2. [2] Catalogue of Life Base2026-09-11 — Gymnopilus picreusBagian sumber: ColDP NameUsage.tsv ID 3HTFP; accepted species; source 2073
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-12
3. [3] Dokumentasi visual — Gymnopilus picreusBagian sumber: Identitas mengikuti sumber dokumentasi; bukan penentuan spesimen independen.
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-17
   Media sumber: CC BY 4.0 · (c) Alan Rockefeller, some rights reserved (CC BY), uploaded by Alan Rockefeller
4. [4] Dokumentasi visual — Gymnopilus picreusBagian sumber: Identitas mengikuti sumber dokumentasi; bukan penentuan spesimen independen.
   Tanggal penghimpunan sumber: 2026-10-17
   Teks sumber: CC BY 4.0 · (c) Alan Rockefeller, some rights reserved (CC BY), uploaded by Alan Rockefeller